Terugblik vierde kwartaal 2018

Marktontwikkelingen

Het vierde kwartaal van 2018 verliep uiterst volatiel en aandelenkoersen daalden over de hele lijn. Het rendement op veilige beleggingen, zoals Amerikaanse en Duitse staatsleningen, daalde en de rente curves vlakten verder af. De risicopremies voor bedrijfsobligaties namen toe. Dat gold vooral voor leningen van lagere kwaliteit.

De herwaardering van financiële waarden vond plaats tegen de achtergrond van wisselende signalen met betrekking tot de mondiale economische bedrijvigheid en een geleidelijke verkrapping van de financieringsvoorwaarden. Aanhoudende handelsspanningen tussen de VS en China en toegenomen politieke onzekerheid in Europa bepaalden voor een groot deel het marktsentiment.

Beleid gedurende het vierde kwartaal

De neutrale positie in obligaties werd afgelopen kwartaal behouden. De vooruitzichten voor de obligatiemarkten zijn niet veranderd. Een lage lange rente belooft een laag rendement en de lange rente zal slechts geleidelijk en heel langzaam oplopen. De belangrijkste centrale banken houden vast aan hun beleid van een zeer geleidelijke monetaire verkrapping.

Gezien de groei in de ontwikkelde economieën naar verwachting verder afzwakt werd de onderwogen positie in aandelen behouden.

Beleggingen

Aandelen grote ondernemingen

Op grond van het afnemende economische momentum en de toegenomen vrees voor negatieve gevolgen van het handelsconflict tussen de VS en China, heeft het fonds gekozen voor een defensievere positionering. Dankzij de aantrekkelijke waardering en het strategisch positieve duurzaamheidsmomentum in Japan, heeft het compartiment de beleggingen in dat land verder uitgebreid. In het vierde kwartaal heeft het fonds nieuwe belangen opgebouwd in ASML, Keyence en Ulvac (beide Duurzame Innovatie), en Kuraray (Hernieuwbare Grondstoffen). Behalve ASML zijn al die ondernemingen Japans.

Het fonds heeft de belangen in de volgende ondernemingen verkocht: Aetna (overgenomen door CVS Health), Amadeus IT Group, Beijing Enterprises Water Group, First Solar, Intuit, Johnson Matthey, Unibail Rodamco Westfield, Vodafone en WPP.

Aandelen kleine en middelgrote ondernemingen

In het vierde kwartaal heeft het fonds een belang opgebouwd in Sophos, een aanbieder van internetbeveiliging die zich vooral op het midden- en kleinbedrijf richt. Daarnaast heeft het fonds een belang opgebouwd in BE Semiconductor Industries, op basis van de sterke vrije kasstroom en de aantrekkelijke waardering van de onderneming. Binnen het thema ‘Hernieuwbare Grondstoffen’ heeft het fonds aandelen gekocht in het Japanse Kurita Industries, een belangrijke aanbieder van uitrusting en diensten voor waterzuivering.

Ook heeft het fonds een klein belang opgebouwd in Bakkafrost, dat is gevestigd op de Faeröer Eilanden en behoort tot de duurzaamste zalmkwekers ter wereld (Duurzame Voeding & Landbouw). Die nieuwe belangen zijn gefinancierd door de afbouw van bestaande belangen, voornamelijk in Amerikaanse ondernemingen binnen de sector gezondheidszorg, die zich nog steeds krachtig ontwikkelen maar waarvan de waardering te sterk is opgelopen, en door de verkoop van belangen in China Everbright International, Beijing Enterprise Water Group, Itron, Veeco Instruments en SMA Solar Technology. 

Obligaties

Het fonds heeft het belang in bedrijfsobligaties die duidelijk aansluiten bij een van de zeven transitiethema's, evenals het belang in groene obligaties, verder vergroot. Hierdoor is het belang van het fonds in laag-renderende staatsobligaties afgenomen. Binnen de allocatie aan staatsleningen heeft het fonds het belang in Italië en Ierland vergroot en het belang in Duitsland, Frankrijk, Oostenrijk en Nederland verkleind. Ook heeft het fonds het renterisico (duration) voor staatsleningen verlaagd.

Het fonds heeft deelgenomen aan verschillende primaire emissies van bedrijfs- en staatsobligaties, waaronder die van ALD Automotive (autoleasebedrijf – Duurzame mobiliteit en infrastructuren) , Société du Grand Paris, Ierland, Vlaanderen, La Poste en Eurofima (supranationale financier van spoorwegmateriaal – Duurzame mobiliteit en infrastructuren). De belangen in Coca Cola Hellenic Bottling, Ford en Deutsche Boerse zijn verkocht. Tegelijkertijd heeft het fonds het belang in ondernemingen met een positieve impact vergroot, zoals FMO, Bank Nederlandse Gemeenten, Deutsche Post, Carrefour en Continental.

Alternatieve beleggingen – hernieuwbare energie

Door de stijgende prijzen van CO2 en grondstoffen, zullen de korte-termijnprijzen voor elektriciteit waarschijnlijk hoger uitkomen dan verwacht. De prijs van CO2, die tot stand komt via het emissiehandelssysteem van de EU, is in de afgelopen maanden sterk opgelopen, vooruitlopend op nieuwe hervormingen door de EU die in 2019 van kracht worden. Deze hervormingen zijn bedoeld om de beschikbare quota's te verminderden en de prijs van CO2 in de EU onder opwaartse druk te zetten. Dat is erg goed nieuws voor de energietransitie, omdat de CO2-prijs een negatief effect heeft op de winstgevendheid van energieproducenten die gebruik maken van fossiele brandstoffen, met name steenkool. De wijziging van de CO2-prijs in het vierde kwartaal heeft de negatieve invloed van de eerdere aanpassing van de elektriciteitsprijsprognose op de waarde van de portefeuille gereduceerd.

Met een sterk vierde kwartaal heeft het fonds 2018 succesvol afgesloten en de rendementsdoelstelling voor het jaar overtroffen. In totaal hebben de projecten in de portefeuille in het vierde kwartaal 114 GWh aan schone energie geproduceerd. Dit is meer dan in het voorgaande kwartaal, maar iets minder dan verwacht. Dit is vooral te wijten aan de lagere productie van de windparken in Nederland.

In het vierde kwartaal heeft het fonds een eerste investering gedaan op het gebied van energie-efficiency. Deze investering, in een portefeuille met straat- en gebouwverlichtingsprojecten voor verschillende gemeentes in Spanje, weerspiegelt de verbrede strategie van het fonds, die erop is gericht de energietransitie te versnellen door ook te investeren in verbetering van de energie-efficiency. Deze diversificatie maakt het fonds tevens minder gevoelig voor schommelingen in de elektriciteitsprijs, doordat de winstgevendheid van die projecten niet langer afhankelijk is van de marktprijs van elektriciteit, maar in plaats daarvan wordt bepaald door de technologische mogelijkheden voor het verminderen van het elektriciteitsverbruik.

In het vierde kwartaal heeft het fonds, samen met Triodos Bank UK, ook financiering verstrekt aan Stoneshill, een operationeel zonnecollectorenveld in Zuidwest-Engeland.

Alternatieve beleggingen - microfinance

Ondanks aanzienlijke nervositeit op de financiële markten door toenemende angst voor een economische vertraging, sloot het fonds het afgelopen jaar af met een positief resultaat. Zowel de aandelen- als de leningenportefeuille ontwikkelde zich goed, maar het rendement werd gedrukt door de valutacontracten van het fonds, als gevolg van de waardestijging van de Amerikaanse dollar en de meeste lokale valuta's in de portefeuille. Valuta's van opkomende landen bleven stabieler ten opzichte van de euro dan in het derde kwartaal.

In het vierde kwartaal heeft het fonds de waardering van de aandelenbelangen in India, Tadzjikistan en Kazachstan naar boven bijgesteld. De beide instellingen in Centraal-Azië stegen in waarde dankzij hun goede financiële resultaten. Het aandelenbelang in India werd meer waard doordat een grote institutionele belegger een groot belang nam in de onderneming, wat een opwaarts effect had op de koers per aandeel. De aandelenbelangen van het fonds in Cambodja, Bolivia en Kirgizië bleven zich goed ontwikkelen.

Het aandelenbelang in Georgië werd afgewaardeerd als gevolg van lagere groeiramingen tegen de achtergrond van toenemende concurrentiedruk. In Nicaragua heeft het fonds het aandelenbelang afgewaardeerd en voorzieningen gevormd voor een deel van de uitstaande leningen. De verslechtering van de economische situatie in dat land heeft gevolgen voor de kwaliteit van de leningen van de microkredietinstellingen in de portefeuille.

Het fonds heeft in het vierde kwartaal in drie nieuwe bedrijven geïnvesteerd. Aan Bank Lviv in Oekraïne en Operadora de Servicios Mega in Mexico is een lening verstrekt, terwijl in Accion Quona Inclusion Fund een aandelenbelang is genomen.